อุปกรณ์ในการควบคุมมอเตอร์และสัญลักษณ์

สัญลักษณ์แสดงส่วนประกอบต่างๆ ที่ใช้ในงานควบคุมมอเตอร์ โดยส่วนประกอบต่างๆ จะรวมกันเป็นอุปกรณ์ต่างๆ ที่ใช้ในงานควบคุมมอเตอร์ ในที่นี้จะใช้สัญลักษณ์ในการควบคุมมอเตอร์ไฟฟ้า ของ DIN (Deutsches Institute Fur Normung) ซึ่งเป็นมาตรฐานการออกแบบของประเทศเยอรมัน


1. หน้าสัมผัส (Contect)
คือส่วนของอุปกรณ์ที่ทำหน้าที่เป็นสวิตซ์ตัดและต่อวงจร โดยหน้าสัมผัสของอุปกรณ์ต่างๆ ในการควบคุมมอเตอร์ จะเขียนอยู่ลักษณะของอุปกรณ์ขณะไม่ได้ทำงาน โดยหน้าสัมผัสจะมี 2 ลักษณะ คือ
– คอนแทคปกติปิด (Normally Close : NC)
– คอนแทคปกติเปิด (Normally Open : NO)

ในงานควบคุมมอเตอร์ไฟฟ้า เนื่องจากสัญลักษณ์บางตัวเป็นสัญลักษณ์ที่มีอยู่ในอุปกรณ์ควบคุมหลายตัว เนื่องจากมีส่วนประกอบที่เหมือนกันอยู่ เพื่อให้ผู้อ่านแบบวงจรทราบว่าเป็นชิ้นส่วนของอุปกรณ์ตัวใดในวงจรนั้น จึงจำเป็นต้อง ใส่ตัวอักษรรวมถึงตัวเลข กำกับที่สัญลักษณ์อีกทีหนึ่ง ซึ่งจะทำให้ผู้อ่านแบบเข้าใจความหมายนั้นได้ถูกต้อง ดังนี้

สัญลักษณ์ความหมาย
K1        เป็นอุปกรณ์ของแมกเนติกส์คอนแทคเตอร์
K2A     เป็นอุปกรณ์ของคอนแทคช่วย
K3T      เป็นอุปกรณ์ของไทม์เมอร์
1, 2, 3,…      อุปกรณ์ตัวที่เท่าไรของวงจร ( จะอยู่หลัง K )
F1       ฟิวส์ของวงจรกำลัง (จะมี 3 ตัว)
F2      ฟิวส์ของวงจรควบคุม (จะมี 1 ตัว)
F3, F4     โอเวอร์โหลด
S     เป็นอุปกรณ์ของสวิตซ์แบบต่างๆ (จะตามด้วยตัวเลข หมายถึงตัวที่)
H     หลอดสัญญาณ (จะตามด้วยตัวเลข หมายถึงตัวที่)

อุปกรณ์ต่างๆ ที่ใช้ในการควบคุมมอเตอร์ อุปกรณ์ตัวนั้นอาจจะประกอบขึ้นจากส่วนต่างๆ หลายส่วนรวมเข้าด้วยกัน ดังนั้นสัญลักษณ์ที่ใช้แทนก็จะประกอบขึ้นมาด้วยชิ้นส่วนต่างๆ ที่เราได้เรียนรู้มาแล้ว

ในการเขียนแบบเพื่อการควบคุมมอเตอร์ไฟฟ้าต้องเขียนสัญลักษณ์ที่ใช้แทนของจริงดังนั้นจึงต้อง
ศึกษาสัญลักษณ์และความหมายในการควบคุมในบทนี้เป็นสัญลักษณ์ของ DIN
DIN = Deutsches Institute Fur Normung หมายถึง มาตรฐานการออกแบบของประเทศเยอรมัน

อุปกรณ์และสัญลักษณ์ ที่ใช้ในงานควบคุมมอเตอร์ มีดังนี้

 

  1. แมกเนติกส์คอนแทคเตอร์ (Magnetic Contactor)
  1. โอเวอร์โหลด ( Overload )
  1. คอนแทคช่วย (Auxiliary Contact)
  1. หลอดสัญญาณ (Pilot Lamp)
  1. สวิตซ์ปุ่มกด ( Push Button Switch )
  1. ลิมิทสวิตซ์  ( Limit Switch )